Dysleksja rozwojowa


S膮 to specyficzne trudno艣ci w czytaniu i pisaniu u dzieci o prawid艂owym rozwoju umys艂owym. Spowodowane s膮 zaburzeniami niekt贸rych funkcji poznawczych, motorycznych i ich integracji, uwarunkowanymi nieprawid艂owym funkcjonowaniem uk艂adu nerwowego.

Terminologia

Najcz臋艣ciej stosuje si臋 termin "dysleksja rozwojowa" dla okre艣lenia syndromu specyficznych trudno艣ci w uczeniu si臋 czytania i pisania.

    -  DYSLEKSJA - specyficzne trudno艣ci w czytaniu;
    -  DYSORTOGRAFIA - specyficzne trudno艣ci z opanowaniem poprawnej pisowni (w tym b艂臋dy ortograficzne);
    -  DYSGRAFIA - niski poziom graficzny pisma;
    -  DYSKALKULIA - specyficzne trudno艣ci w liczeniu

Przyczyny

Zaburzenia funkcji percepcyjno motorycznych (spostrzegania wzrokowego, s艂uchowego, motoryki) i ich wsp贸艂dzia艂ania (integracji percepcyjno motorycznej), funkcji j臋zykowych, pami臋ci (wzrokowej, s艂uchowej, ruchowej), lateralizacji, orientacji w schemacie cia艂a i przestrzeni.

Etiologia

Uwarunkowania tych zaburze艅 s膮 wielorakie (polietiologia). Wskazuje si臋 na dziedziczno艣膰, zmiany anatomiczne i zaburzenia fizjologiczne uk艂adu nerwowego (w okresie ci膮偶y i porodu o nieprawid艂owym przebiegu). Zaniedbanie 艣rodowiskowe oraz brak szybkiej interwencji pog艂臋bia zaburzenia i trudno艣ci dziecka.

Typy dysleksji

Wyr贸偶nia si臋 wiele typ贸w dysleksji (pomimo wsp贸lnych objaw贸w podstawowych).

Cz臋sto艣膰 wyst臋powania

W literaturze europejskiej podaje si臋, 偶e dzieci te stanowi膮 10-15% uczni贸w, w tym 4% to przypadki bardzo nasilonych trudno艣ci (wg mi臋dzynarodowych klasyfikacji chor贸b ICD-10, DSM-IV), kt贸re mo偶na by艂oby okre艣li膰 nazw膮 g艂臋bokiej dysleksji.
Badania w Polsce okre艣laj膮 odsetek dysleksji na 9-10% (Bogdanowicz, Jaklewicz 1968-1982).

Profilaktyka

Dzieci z nieprawid艂owej ci膮偶y, porodu, wykazuj膮ce deficyty rozwoju niekt贸rych funkcji psychoruchowych, to dzieci "ryzyka dysleksji". Im wcze艣niej zostan膮 obj臋te opiek膮, tym wi臋ksze szanse aby zapobiec ich trudno艣ciom szkolnym.

Objawy dysleksji rozwojowej

Specyficzne trudno艣ci w czytaniu i pisaniu ujawniaj膮 si臋 dopiero w szkole, podczas gdy ju偶 w okresie przedszkolnym mo偶na zauwa偶y膰 objawy, kt贸re cechuj膮 tzw. dzieci ryzyka dysleksji.

    -  op贸藕niony rozw贸j mowy;
    -  ma艂a sprawno艣膰 i koordynacja ruch贸w podczas zabaw ruchowych, samoobs艂ugi, rysowania i pisania (brzydkie pismo);
    -  wadliwa wymowa, trudno艣ci z wypowiadaniem z艂o偶onych s艂贸w, b艂臋dy gramatyczne;
    -  trudno艣ci z r贸偶nicowaniem g艂osek podobnych oraz z wydzieleniem sylab, g艂osek ze s艂贸w i ich syntez膮;
    -  trudno艣ci z wykonywaniem uk艂adanek i odtwarzaniem wzor贸w graficznych;
    -  obur臋czno艣膰;
    -  mylenie prawej i lewej r臋ki;
    -  trudno艣ci w czytaniu pomimo dobrej inteligencji oraz braku zaniedbania 艣rodowiskowego i dydaktycznego;
    -  trudno艣ci z opanowaniem poprawnej pisowni: pismo zwierciadlane, mylenie liter podobnych pod wzgl臋dem kszta艂tu (p-b-d-g), liter odpowiadaj膮cych g艂oskom zbli偶onym fonetycznie, opuszczanie liter, b艂臋dy ortograficzne pomimo znajomo艣ci zasad ortografii..

卢r贸d艂o: http://www.ptd.edu.pl